Onderwerpen

Weggaan bij je partner

Weggaan bij je partner

Achtergrond

Wanneer een vrouw weggaat bij haar man of een echtscheiding aanvraagt, wordt dat gezien als een ernstige aantasting van de eer. Door zijn gezag te ondermijnen tast de vrouw direct de (mannelijke) eer van haar man aan. Door de problemen naar buiten te brengen tast ze de familie-eer aan. En door zich buiten de bescherming van een mannelijk familielid te plaatsen is haar kuisheid en seksuele eer in het geding, en daarmee de eer van haar man en haar familie.
De meeste gevallen van eerwraak (eermoord) vinden plaats nadat de vrouw de relatie heeft verbroken.

"Het huwelijk van de Turkse, jonge vrouw Kezban Vural wordt gekenmerkt door ernstige mishandelingen. Ook na de scheiding blijft haar ex-man haar lastigvallen, achtervolgen en bedreigen. Op 22 juni 1999 wordt Kezban in Zwijndrecht voor de ogen van haar kinderen door haar ex-man doodgeschoten".
Van de website van Stichting Kezban.


Rechten en regels

In Nederland ben je vrij om een relatie aan te gaan en om deze te beëindigen. Mannen en vrouwen kunnen een echtscheiding starten, en je hoeft daar geen speciale reden voor te hebben. Het is genoeg dat je zegt dat je niet meer bij je man wilt blijven. je zegt dan dat het huwelijk 'duurzaam ontwricht' is. Bij een echtscheiding kun je met je (ex)partner afspraken maken over de belangrijke dingen zoals wie er in het huis blijft wonen, bij wie de kinderen gaan wonen, alimentatie, de verdeling van de spullen. Op al deze punten hebben mannen en vrouwen gelijke rechten. Wanneer je er in onderling overleg niet uitkomt, kan de rechter hierover een beslissing nemen.
Een Nederlandse echtscheiding die volgens de Nederlandse wet is uitgesproken, wordt niet altijd erkend in het land van herkomst. Zo erkennen Marokko en Turkije niet automatisch Nederlandse echtscheidingen. Dit kan grote problemen opleveren wanneer je terug gaat nar je land van herkomst, al is het maar voor vakantie. Je bent daar immers nog getrouwd, zodat je gemakkelijk van overspel of van oneervol gedrag kan worden beschuldigd.
Marokko en Turkije hebben eigen regels voor echtscheidingen. Mannen en vrouwen hebben daarin niet precies dezelfde rechten. Ook worden Nederlandse echtscheidingen en voogdij-beslissingen in andere landen niet altijd erkend.
Het is belangrijk dat je goed weet wat je rechten en plichten zijn. Vraag daarom altijd informatie aan iemand die goed op de hoogte is van zowel het Nederlandse familierecht als dat van je land van herkomst.

Wat kun je doen?

Denk goed na voordat je besluit weg te gaan. Zoals gezegd wordt het als ernstige eerschending gezien wanneer je als vrouw de relatie verbreekt en je man verlaat, en de gevolgen kunnen dan ook ernstig zijn.
Bedenk goed welke stappen je kunt nemen, en wat de mogelijke gevolgen daarvan zijn. Praat daarover met iemand die je kunt vertrouwen, binnen je familie- of vriendenkring of daarbuiten. Pas daarbij wel op dat je geheim goed bewaard blijft; als bekend wordt dat je wilt scheiden wordt dat al gezien als eerschending.

Praten met je partner
Probeer in te schatten of je met je partner kunt praten over het beëindigen van jullie relatie. Als hij ermee instemt, en als hij naar buiten toe degene is die het initiatief neemt voor een scheiding, kan dat een hoop problemen voorkomen.  Je kunt zelf het beste beoordelen of het veilig is om hierover met je partner te praten. Denk ook na over het moment dat je een gesprek begint: je kunt het beter niet doen wanneer hij kwaad is, of wanneer hij haast heeft.

Praten met familie of vrienden
Als je problemen hebt binnen je relatie is het belangrijk dat je er met iemand over praat. Iemand bij wie je je verhaal kwijt kunt, en die samen met jou kan nadenken over de stappen die je zou kunnen zetten.
Misschien dat je met je ouders kunt praten over je problemen. Wanneer je er met je ouders niet over kun praten, of dit niet durft, kun je misschien met andere familieleden praten. Met een zus, misschien met een broer; misschien is er een tante waarmee je goed kunt praten, of een goede vriendin. Let er hierbij wel op dat je degenen met wie je gaat praten echt kunt vertrouwen. Als iemand de dingen die jij vertelt en vraagt gaat doorvertellen kunnen er roddels ontstaan, en kun je daardoor in de problemen komen, in plaats van dat je ermee geholpen bent.
Wanneer je zeker weet dat je weg wilt gaan bij je partner, en verwacht dat dit bij binnen de familie wordt gezien als grote eerschending, is het misschien beter om er niet met familieleden over te praten, maar je plannen eerst met een vertrouwenspersoon buiten de familie te bespreken.

Praten en plannen maken met een vertrouwenspersoon
Bij verschillende organisaties heb je vertrouwenspersonen waar je terecht kunt.
Let er hierbij steeds op dat je degenen waarmee je praat kunt vertrouwen: blijft alles wat je zegt vertrouwelijk? Zal hij of zij niets doorvertellen aan je familie of je gemeenschap wanneer jij dat niet wilt? Je kunt altijd van te voren navragen of een vertrouwenspersoon alles wat je zegt geheim zal houden. De meeste vertrouwenspersonen bij officiele instanties hebben een wettelijke geheimhoudingsplicht.
Bij de volgende organisaties kun je vertrouwenspersonen vinden:
- op school: de meeste scholen kennen vertrouwenspersonen en leerlingbegeleiders
- huisarts
- maatschappelijk werk: zoek via internet of telefoondienst naar een maatschappelijk werker bij jou in de buurt

Plannen maken
Wanneer je tegen de wil van je man en de familie weg wilt gaan, zorg dan dat je een goed plan hebt, en dat je veiligheid -en die van je kinderen- gewaarborgd is. Je kunt een vertrouwenspersoon vragen samen met jou een plan op te stellen. Ook kun je hiervoor contact opnemen met een steunpunt huiselijk geweld, een instelling voor vrouwenopvang, een advocaat en/of de politie.

Echtscheiding
Voor en echtscheiding heb je een advocaat nodig. Neem altijd een eigen advocaat, en kies een advocaat met kennis van de risico's van eergerelateerd geweld, en van zowel het Nederlandse familierecht als het recht uit je land van herkomst.

Opvang
Wanneer je weg bent gegaan bij je partner vanwege  (dreigend) geweld kun je terecht bij de vrouwenopvang. De vrouwenopvang zal bij het intakegesprek nagaan of er sprake is van een dreiging van eergerelateerd geweld. Is dat het geval, dan kun je waarschijnlijk terecht in een van de extra beveiligde opvanghuizen.

Politie
Wanneer er sprake is van (een dreiging met) eergerelateerd geweld, is het verstandig om contact op te nemen met de politie. De politie heeft gespecialiseerde rechercheurs die zich bezig houden met eergerelateerd geweld. Zij zullen een analyse maken van de situatie, en bekijken op welke manier de dreiging het beste weggenomen kan worden. Als je contact opneemt met de politie, vraag dan wel naar iemand die gespecialiseerd is in eer-zaken.

Zie voor alle telefoonnummers en web-adressen de pagina telefoonnummers en links.

Lees ook